Porady

Czym jest „najem okazjonalny"?

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego przewiduje możliwość zawarcia umowy najmu na zasadach szczególnych – jest to „umowa najmu okazjonalnego lokalu”.

Zawarcie umowy najmu okazjonalnego ma na celu uproszczenie procesu usuwania z lokalu najemcy, który lokalu nie chce opuścić, mimo wygaśnięcia lub rozwiązania umowy najmu. Korzystając z tej konstrukcji, właściciel może dokonać usunięcia najemcy z lokalu bez prowadzenia długotrwałego procesu sądowego.

Do umowy najmu okazjonalnego lokalu załącza się w szczególności:

- oświadczenie najemcy w formie aktu notarialnego, w którym najemca poddał się egzekucji i zobowiązał do opróżnienia i wydania lokalu używanego na podstawie umowy najmu okazjonalnego lokalu w terminie wskazanym w żądaniu;

- wskazanie przez najemcę innego lokalu, w którym będzie mógł zamieszkać w przypadku wykonania egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu;

- oświadczenie właściciela lokalu lub osoby posiadającej tytuł prawny do lokalu o wyrażeniu zgody na zamieszkanie najemcy i osób z nim zamieszkujących w lokalu wskazanym w oświadczeniu (na żądanie wynajmującego załącza się oświadczenie z poświadczonym notarialnie podpisem).

Taka umowa silniej chroni prawa wynajmującego, ale wymaga od najemcy dodatkowych czynności i opłat związanych z notariuszem, co powoduje poważną niechęć potencjalnych najemców do przechodzenia przez tę procedurę. Poza tym czasami trudno jest wskazać adres lokalu, gdzie ma nastąpić eksmisja, co dotyczy głównie cudzoziemców i osób powracających po kilku latach do Polski.

Warto podkreślić, że w wielu krajach europejskich znaczna część społeczeństwa w ogóle nie zakłada zakupu mieszkania na własne potrzeby tylko stałe wynajmowanie mieszkań. W Niemczech jest to aż 60%. W Polsce również coraz wyraźniej widać ten trend, więc takie osoby zazwyczaj nie będą mogły wskazać lokalu, gdzie mogłaby odbyć się eksmisja.

Pamiętajmy

  1. Umową najmu okazjonalnego lokalu jest umowa najmu lokalu służącego do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, zawarta na czas oznaczony, nie dłuższy niż 10 lat.
  2. Zawarcie umowy najmu okazjonalnego lokalu może być uzależnione od wpłacenia przez najemcę kaucji zabezpieczającej pokrycie należności z tytułu najmu okazjonalnego lokalu przysługującej właścicielowi w dniu opróżnienia lokalu oraz ewentualnych kosztów egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu.
  3. Właściciel będący osobą fizyczną, nieprowadzący działalności gospodarczej w zakresie wynajmowania lokali, zgłasza zawarcie umowy najmu okazjonalnego lokalu naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania właściciela, w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia najmu.

Powyższy opis w sposób uproszczony przedstawia przepisy w zakresie najmu okazjonalnego. Jedyną podstawą do podejmowania jakichkolwiek decyzji są przepisy prawa, a w szczególności ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego: http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010710733

Przepisy dotyczące najmu okazjonalnego znajdują się w rozdziale 2a, art. 19a–19e.

(stan prawny na dzień 18 maja 2016 roku)

POZOSTAŁE PORADY